PHẪU THUẬT ĐIỀU TRỊ TẮC ĐỘNG MẠCH CHI CẤP TÍNH

Tắc động mạch chi cấp tính là tình trạng cục máu đông làm tắc đột ngột động mạch nuôi chi. Đây một cấp cứu ngoại khoa, cần được ưu tiên chẩn đoán và xử trí nhanh bằng phẫu thuật để tái tưới máu vùng chi bị thiếu máu nuôi, tránh nguy cơ hoại tử chi trong vòng vài giờ.

Kịp thời cấp cứu trong “thời gian vàng”

Bệnh nhân Q.Đ.K (68 tuổi) vào viện vì đau chân phải đột ngột. Qua thăm khám, bác sĩ ghi nhận bệnh nhân có các triệu chứng sau:

• Đột ngột đau chân phải dữ dội
• Chân lạnh, tái nhợt
• Mất cảm giác và giảm vận động

Qua thăm khám các bác sĩ không bắt được mạch chân phải, kết quả chụp cắt lớp vi tính mạch máu (CTA) cho thấy: Tắc động mạch chậu chung, chậu ngoài, chậu trong phải do huyết khối; Tắc động mạch chày trước trái từng đoạn do xơ vữa.

Bệnh nhân được chẩn đoán: Tắc động mạch chậu chung, chậu ngoài, chậu trong phải cấp tính do huyết khối. Phương án điều trị là phẫu thuật lấy huyết khối bằng dụng cụ chuyên dụng (sonde Fogarty). Sau khi lấy cục máu đông, dòng máu được khôi phục tốt.

Kết quả hồi phục đáng mừng: Ngay sau mổ, bệnh nhân hết đau rõ rệt, chân ấm dần trở lại và đã bắt lại được mạch rõ. Một tuần sau phẫu thuật và điều trị, bệnh nhân hồi phục hoàn toàn vận động và cảm giác, vận động đi lại tốt hơn và không có dấu hiệu tắc mạch tái phát.

Trước khi ra viện, bệnh nhân được hướng dẫn dùng thuốc chống đông và kế hoạch kiểm tra định kỳ để phòng ngừa tái phát.

Tắc động mạch chi cấp tính là gì?

Đây là tình trạng cục máu đông làm tắc đột ngột động mạch nuôi chi, khiến máu không đến được chi.

Nếu không điều trị kịp thời có thể gây các nguy cơ:

• Hoại tử chi
• Cắt cụt chi
• Thậm chí tử vong

Dấu hiệu nhận biết sớm

Việc nhận biết sớm là yếu tố then chốt để người bệnh có cơ hội phục hồi. Người dân cần đặc biệt chú ý các dấu hiệu sau xuất hiện đột ngột:

• Đau dữ dội ở chân hoặc tay
• Chi lạnh, tái hoặc tím
• Tê bì, mất cảm giác
• Yếu hoặc không cử động được
• Không sờ thấy mạch

Đây là tình trạng cấp cứu ngoại khoa, người bệnh cần nhanh chóng cần đến cơ sở y tế để điều trị kịp thời.

Đối tượng có nguy cơ cao

• Người lớn tuổi
• Bệnh tim mạch (rung nhĩ, suy tim)
• Xơ vữa động mạch
• Đái tháo đường, tăng huyết áp
• Hút thuốc lá

Khuyến cáo từ bác sĩ

TS.BS. Hoàng Văn Thiệp – Chuyên khoa Ngoại lồng ngực, Khoa Ngoại tổng hợp BUH khuyến cáo:

• Khi có đau chân đột ngột kèm lạnh, tê, yếu chi người bệnh cần đi cấp cứu ngay vì trong vài giờ đầu là “thời gian vàng” để hồi phục
• Không tự ý xoa bóp hay chườm nóng vùng đau
• Tuân thủ điều trị và dùng thuốc chống đông theo chỉ định bác sĩ
• Tái khám đúng hẹn để phát hiện sớm nguy cơ tái phát
• Kiểm soát tốt các bệnh nền như: Huyết áp; Đường huyết; Mỡ máu
• Bỏ thói quen thuốc lá, tăng vận động phù hợp